Przyspieszenie

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Przyspieszenie - wektorowa wielkość fizyczna wyrażająca zmianę prędkości w czasie.

Przyspieszenie definiuje się jako pochodną prędkości po czasie (jest to miara zmienności prędkości). Jeśli przyspieszenie jest skierowane przeciwnie do zwrotu prędkości ruchu, to prędkość w tym ruchu maleje a przyspieszenie jest nazywane opóźnieniem.

Spis treści

[edytuj] Definicja

Jeżeli dany wektor \vec r określa położenie punktu materialnego, a wektor \vec v określa prędkość tego punktu, to przyspieszenie \vec a tego punktu jest pochodną prędkości po czasie:

\vec a = \frac {d \vec v}{dt}

A ponieważ prędkość jest pochodną położenia po czasie, to przyspieszenie można zapisać jako drugą pochodną położenia po czasie:

\vec a = \frac {d^2 \vec r}{dt^2} \,

Jednostka przyspieszenia w układzie SI to metr na sekundę do kwadratu.

 \left[ \vec a \right] = \frac m {s^2}

[edytuj] W ruchu prostoliniowym

W ruchu po linii prostej prędkość jest skalarem, wówczas przyspieszenie określa wzór:

a = \frac {dv}{dt}

[edytuj] Przyspieszenie w ruchu krzywoliniowym

W układzie odniesienia związanym z torem ruchu całkowite przyspieszenie jest rozbijane na dwie składowe: prostopadłą do toru ruchu zwane przyspieszeniem dośrodkowym (normalnym, ozn. \vec a_n) i składową równoległą zwaną przyspieszeniem stycznym (ozn. \vec a_\tau).

Wartość przyspieszenia całkowitego (długość wektora \vec a ) jest równa:

| \vec a | = \sqrt{a_n^2 + a_\tau^2}

Wektor przyspieszenia całkowitego jest sumą składowej normalnej i stycznej:

 \vec a  = \vec a_n + \vec a_\tau

[edytuj] Przyspieszenie dośrodkowe (normalne)

Jest to składowa przyspieszenia prostopadła do toru ruchu. Reprezentuje tę część przyspieszenia, która wpływa na kierunek prędkości, a zatem na kształt toru. Jeżeli prędkość chwilowa oznaczona jest jako v, a promień chwilowego zakrzywienia toru (promień okręgu stycznego do toru) ruchu wynosi r, to wartość an przyspieszenia dośrodkowego ciała jest równa:

a_n = \frac {v^2}{r}

[edytuj] Przyspieszenie styczne

Jest to składowa przyspieszenia styczna do toru ruchu, wpływająca na wartość prędkości. Stosując oznaczenie v dla wartości prędkości chwilowej i oznaczenie s dla drogi pokonanej przez ciało, przyspieszenie styczne aτ określają wzory:

a_\tau = \frac {dv}{dt}=\frac{d^2 s}{dt^2}

[edytuj] Przyspieszenie kątowe

Występuje w ruchu obrotowym - jest wektorem leżącym na osi obrotu i skierowanym zgodnie z regułą śruby prawoskrętnej. Jeśli współrzędną kątową ciała określa kąt α, a wartość prędkości kątowej oznaczymy jako ω, to wartość przyspieszenia kątowego ε wynosi:

\varepsilon = \frac {d \omega}{dt}=\frac{d^2 \alpha}{dt^2} \quad \left[ \varepsilon \right] = \frac {1} {s^2}

Jednostka przyspieszenia kątowego w układzie SI to jeden radian przez sekundę do kwadratu.

[edytuj] Pomiar

Do pomiaru służy przyspieszeniomierz nazywany także akceleromierzem, akcelerometrem i sejsmometrem.

[edytuj] Zobacz też

osobiste
  • .
nawigacja
zmiany
dla edytorów
narzędzia
W innych językach

mercedes mieszkania wrocław bramy pneumatyczne 1975 klinika ivf