Portal:Japonia
Z Wikipedii
Japonia w polskiej Wikipedii
Japonia (日本 – Nihon lub Nippon; 日本国 – Nihon-koku lub Nippon-koku) – państwo leżące w Azji Wschodniej, na archipelagu Wysp Japońskich. Japonia to kraj wielu tysięcy wysp i wysepek ciągnących się wzdłuż wschodnich wybrzeży Azji. Największe wyspy to Hokkaidō, Honshū (główna wyspa), Kyūshū oraz Shikoku. Na Japonię składa się także około 4000 małych wysepek. Zapisane znakami chińskimi (kanji) słowo Japonia (日本) ma dwa czytania: Nihon oraz Nippon. Pierwsze jest używane w języku codziennym, drugie – wykorzystuje się raczej w oficjalnych sytuacjach. Znaki te tłumaczy się jako: Kraj Wschodzącego Słońca (日 – słońce; 本 – korzeń; pochodzenie). Określenie to pochodzi z Chin i odnosi się do położenia geograficznego Japonii względem kontynentalnej Azji: Chińczykom wydawało się, że słońce przychodzi codziennie z Wysp Japońskich.
Będziemy wdzięczni za Twoją pomoc w rozwijaniu portalu. Jeżeli chcesz edytować tę stronę przejdź tutaj
Artykuł miesiąca []
Wii (wym. jak ang. we; IPA: [wiː]) – konsola gier wideo zaprojektowana i produkowana przez japońską firmę Nintendo. Początkowo znana pod nazwą Revolution jest następczynią Nintendo GameCube.
Konsola znana jest głównie ze swojego bezprzewodowego kontrolera, pilota Wii, który może być używany jako urządzenie wskazujące i może wykrywać ruch w trzech wymiarach. Ważnym elementem konsoli jest również usługa WiiConnect24, która pozwala na otrzymywanie wiadomości i uaktualnień za pośrednictwem Internetu jednocześnie zużywając bardzo małą ilość energii elektrycznej.
Czy wiesz, że... []
... Nakagin Capsule Tower składa się ze 140 wymiennych modułów mieszkalnych?
... do roku 2004 wyprodukowano 28 filmów o Godzilli?
... w czerwcu 2008 odbyła się premiera serialu animowanego Batman: Rycerz Gotham?
... po okresie rozbicia dynastycznego w XIV w. aż do 1911 Dwór Północny był uważany za właściwą linię dynastyczną cesarstwa Japonii?
Zalążek miesiąca []
Karaoke (jap. カラオケ) – forma rozrywki pochodząca z Japonii, polegająca na śpiewaniu w pubie, klubie, domu itp. znanych przebojów na tle odtwarzanego z nagrania akompaniamentu instrumentalnego bez warstwy wokalnej. Śpiewającemu może pomagać wyświetlanie tekstu na dowolnym medium (telewizor, monitor, projektor itp.). Ostatnio popularne stały się muzyczne gry komputerowe, które znacznie ułatwiają zabawę, jaką jest karaoke. Nazwa w dosłownym tłumaczeniu oznacza "pusta orkiestra" i powstała z dwóch słów japońskich: karappo (pusty) i okestuora (orkiestra).
Geografia []
- Główne wyspy Japonii: Wyspy Japońskie, Wyspy Nansei, Wyspy Satsunan, Wyspy Ryūkyū, Hokkaido, Honsiu, Sikoku, Kiusiu, Sado, Awaji, Cuszima, Okinawa, Iwo Jima, Wyspy Senkaku
- Regiony: Hokkaidō, Tōhoku, Kantō, Chūbu (Hokuriku - Kōshin'etsu - Tōkai), Kinki, Chūgoku (San'in - San'yō), Sikoku, Kiusiu
- Prefektury: Aichi, Akita, Aomori, Chiba, Ehime, Fukui, Fukuoka, Fukushima, Gifu, Gunma, Hiroshima, Hokkaido, Hyōgo, Ibaraki, Ishikawa, Iwate, Kagawa, Kagoshima, Kanagawa, Kōchi, Kumamoto, Kyōto, Mie, Miyagi, Miyazaki, Nagano, Nagasaki, Nara, Niigata, Ōita, Okayama, Okinawa, Ōsaka, Saga, Saitama, Shiga, Shimane, Shizuoka, Tochigi, Tokushima, Tokio, Tottori, Toyama, Wakayama, Yamagata, Yamaguchi, Yamanashi
- Główne miasta: Tokio, Chiba, Fukuoka, Hamamatsu, Hiroshima, Jokohama, Kawasaki, Kitakyūshū, Kōbe, Kioto, Nagoja, Niigata, Osaka, Saitama, Sakai, Sapporo, Sendai, Shizuoka
- Ochrona przyrody: japońskie parki narodowe
Kultura i sztuka []
- Religie: świątynie
- Język: pismo japońskie, kanji, jouyou, jinmei, ateji, kana, hiragana, katakana, furigana, kun-yomi, on-yomi, kango, rōmaji, transkrypcja Hepburna, Kanji Aptitude Test, Japanese Language Proficiency Test
- Literatura: książka japońska, pisarze, poeci, utwory
- gatunki: chōka, haiku, hon, monogatari, otogizoshi, renga, shōsetsu, sōshi, tanka, waka, zuihitsu
- laureaci Nagrody Nobla w dziedzinie literatury: Yasunari Kawabata (1968), Kenzaburo Oe (1994)
- Teatr: bugaku, bunraku, butoh, dengaku, gigaku, kabuki, kagura, kumadori, kyōgen, nō, rakugo, sarugaku
- Film: filmy, seriale telewizyjne, aktorki, aktorzy, reżyserzy, seiyū (lista)
- gatunki: anime, jidaigeki, kaijū, pinku eiga, tokusatsu, yakuza eiga
- Sztuka: ceremonia picia herbaty, ikebana, ogrodnictwo, origami
- Gejsze: Kamogawa odori, maiko, mizuage, ofuku, wareshinobu
- dzielnice gejsz: Gion Kobu, Kamishichiken, Pontochō
- sławne gejsze: Mineko Iwasaki
- Architektura: architekci
- tradycyjna: fusuma, ishi doro, kotatsu, onsen, Yumura Onsen, shōji, tatami, zamki
- współczesna: hotel kapsułowy, wieżowce
- laureaci Nagrody Pritzkera: Kenzō Tange (1987), Fumihiko Maki (1993), Tadao Ando (1995)
- Muzyka: J-pop, J-rock, muzycy, grupy muzyczne
- Ubiór: geta, hachimaki, hakama, haori, kanzashi, keikogi, kimono, loose socks, netsuke, obi, tabi, waraji, yukata, zori
- Kuchnia:
- potrawy: osechi ryori, ramen, sashimi, sushi, taiyaki, tempura, yakitori, zupy japońskie, okonomiyaki, onigiri
- napoje: genmaicha, sake, sencha, umeshu
- składniki: chrzan japoński, dashi, kanpyo, lepiężnik japoński, mirin, miso, mleko ryżowe, mleko sojowe, naruto, nori, pachnotka zwyczajna, rzodkiew japońska, shiitake, soba, sos sojowy, takifugu, tofu
- przybory kuchenne: deba bocho, nakiri bocho, tako hiki
- Media:
- telewizja: NHK, TBS, Telewizja Asahi, Telewizja Fuji, Telewizja Nihon, Telewizja Tokijska
- gazety: Yomiuri Shimbun, Asahi Shimbun, Mainichi Shimbun, Nihon Keizai Shimbun, Sankei Shimbun
Nauka i technika []
- Astronautyka: astronauci, Japan Aerospace Exploration Agency, Centrum Lotów Kosmicznych Tanegashima, Hayabusa, Kaguya, Kibō, Kodama, Ohsumi, SOLAR-B, Tropical Rainfall Measuring Mission, Yohkoh
- Edukacja: uczelnie wyższe
- Informatyka: Earth Simulator, .jp
- Laureaci Nagrody Nobla w dziedzinie:
- fizjologii lub medycyny: Susumu Tonegawa (1987)
- fizyki: Hideki Yukawa (1949), Shinichiro Tomonaga (1965), Leo Esaki (1973), Masatoshi Koshiba (2002), Makoto Kobayashi (2008), Toshihide Maskawa (2008)
- chemii: Fukui Kenichi (1981), Hideki Shirakawa (2000), Ryōji Noyori (2001), Kōichi Tanaka (2002), Osamu Shimomura (2008)
- Zdobywcy Medalu Fieldsa: Kunihiko Kodaira (1954), Heisuke Hironaka (1970), Shigefumi Mori (1990)
Sztuki walki i sport []
- Sztuki walki:
- koryū bujutsu: aikijutsu, jiu-jitsu, kenjutsu, kobudo, ninjutsu i wiele innych
- gendai budō: aikido, iaido, jodo, judo, jukendo, karate, kendo, kyūdō, naginata-do, shorinji kempo, sumo
- Sport: japońscy medaliści zimowych igrzysk olimpijskich, reprezentacja Japonii na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 2006
- boks: bokserzy
- Formuła 1: kierowcy, Grand Prix Japonii Formuły 1, Grand Prix Pacyfiku Formuły 1, Fuji International Speedway, Suzuka International Racing Course, Okayama International Circuit
- go
- lekkoatletyka: lekkoatleci
- łyżwiarstwo figurowe: łyżwiarki figurowe
- narciarstwo: narciarze
- piłka nożna: piłkarze, reprezentacja narodowa, Kirin Cup, J-League, kluby piłkarskie
- rajdy samochodowe: Rajd Japonii
- siatkówka: siatkarki, reprezentacja narodowa kobiet, reprezentacja narodowa mężczyzn, Puchar Świata w piłce siatkowej, Puchar Wielkich Mistrzów siatkarzy, Puchar Wielkich Mistrzyń
- skoki narciarskie: skoczkowie narciarscy, skocznie narciarskie
- tenis: tenisistki, tenisiści, AIG Japan Open Tennis Championships, Toray Pan Pacific Open
Kategorie artykułów []
Grafika miesiąca []
Seiko Pyramid Talk - pierwszy na świecie mówiący zegarek wyprodukowany w 1984 roku. Wyświetlacz LCD i przyciski znajdują się na spodzie.
Artykuły na medal []
Nakajima J1N, Bitwa o Midway, Bitwa o Peleliu, Walki o Guadalcanal, Walki o Wyspy Gilberta, Wojna na Pacyfiku, Sonic Adventure 2
Nowe artykuły []
- 22 XI 2008: Kyougi
- 19 XI 2008: Mamoru Shigemitsu, Osachi Hamaguchi, Koji Ito
- 18 XI 2008: Yoshijirō Umezu, Naoki Sugita, Michiru Ooshima
- 17 XI 2008: Takoyaki
- 16 XI 2008: Port lotniczy Kōchi
- 12 XI 2008: Shoto Bokusai
- 11 XI 2008: Bitwa pod Tashihchiao, Wiktor Maigurow
- 10 XI 2008: AQ Interactive, Antonella Ragno-Lonzi, Bitwa pod Shaho, Bitwa pod Sandepu, Mistwalker, Ezio Gamba, Toshiko Kowada, Sachiko Morisawa
Artykuły do rozszerzenia []
Japońskie jednostki miary, Obi, Ogród japoński, Rōnin, Zamek Himeji, Cieśnina Kanmon
Artykuły do napisania []
- Astronautyka:
- Folklor:
- Geografia: Dejima
- Gospodarka: Nemawashi, Teikei, Mitsubishi Tokyo Financial Group, UFJ, Sumitomo Mitsui Financial Group, Mizuho Financial Group
- Kultura: Hatsumode, Żywy Skarb Narodowy, Shodō
- Polityka/Historia: Joei Shikimoku
- Znani Japończycy/rody: Sokaku Takeda, Ród Hōjō, Ród Ashikaga, Toyo Ito, Rentarō Taki, Kōsaku Yamada, Hibari Misora, Seiji Ozawa, Mitsuko Uchida, Momoe Yamaguchi, Eikichi Yazawa, Yutaka Ozaki // Southern All Stars, Dreams Come True, TUBE, Masataka Ogawa
Polityka []
- Symbole narodowe: flaga, herb, hymn
- Ustrój polityczny Japonii: Konstytucja Japonii
- Rodzina cesarska: cesarze, linia sukcesji do japońskiego tronu, Chryzantemowy tron, japońskie regalia cesarskie, Urodziny Cesarza, Kujo Sadako, Nagako, Michiko Shoda, Naruhito, Masako Owada, Aiko, Akishino, Kiko, Hisahito, Księżniczka Kako, Księżniczka Kako, Sayako Kuroda
- Parlament: Zgromadzenie Narodowe - Izba Reprezentantów (wybory 2005), Izba Radców (wybory 2007)
- Rząd: premierzy, ministrowie spraw zagranicznych, Ministerstwo Gospodarki, Handlu i Przemysłu Japonii
- Sądownictwo: Sąd Najwyższy
- Partie polityczne: Japońska Partia Komunistyczna, Partia Demokratyczna, Partia Liberalno-Demokratyczna
- Politycy
- Siły zbrojne: Japońskie Siły Samoobrony (powietrzne, morskie, lądowe)
- Wojskowi
- Laureaci Pokojowej Nagrody Nobla: Eisaku Satō (1974)
Gospodarka []
Japoński system finansowy, lista japońskich banków, Bank Japonii, jen, JETRO, kabushiki kaisha, keiretsu, zaibatsu,
- Firmy: Bridgestone, Butterfly, Canon, Casio, Daihatsu, Denso Corporation, Fuji Heavy Industries, Fujifilm, Honda, Isuzu, JVC, Kawasaki Heavy Industries, Konami, Komatsu, Konica Minolta, Korg, Kyocera, Marubeni, Matsushita, Mazda, Mazdaspeed, Mitsubishi, Mitsui, Mugen Motorsports, NEC Corporation, Nikon, Nintendo, Nissan, Nissan Motorsports, Olympus, Panasonic, Pentax, Pioneer, Polyphony Digital Ralliart, Sharp Corporation, Shimano, Sigma Corporation, Sony, Sony Computer Entertainment, Subaru, Subaru Tecnica International, Suzuki, Taito, Tamron, TDK, Tokyo Marui, Toshiba, Toyota, TRD, Yamaha, Yonex
- Transport:
- lądowy: mosty i wiadukty
- kolejowy: dworce i stacje kolejowe, Tunel Seikan
- wodny: Nippon Kaiji Kyokai, Nippon Yusen, K Line
- powietrzny: linie lotnicze, porty lotnicze
- lądowy: mosty i wiadukty
Historia []
- Okresy w historii Japonii:
- Jōmon (ok. 10 000 p.n.e. - 300 p.n.e.)
- Yayoi (ok. 300 p.n.e. - ok. 250 n.e.)
- Yamato (250-710):
- Wydarzenia: Wojna Jinshin
- Pojęcia: samuraj
- Nara (710-794)
- Heian (794-1192):
- Wydarzenia: Wojna Gempei
- Pojęcia: szogun, szogunat, rōnin, bushidō
- Kamakura (1192-1333):
- Wydarzenia: mongolskie inwazje na Japonię
- Pojęcia: daimyō, hatamoto
- Muromachi (1333-1560):
- Postacie: Hosokawa Sumimoto, Yoshimoto Imagawa
- Azuchi Momoyama (1560-1600):
- Wydarzenia: bitwy na równinie Kawanakajima, bitwa pod Sekigaharą
- Edo (1600-1868):
- Wydarzenia: Ikedaya Jiken
- Pojęcia: Rōshigumi, Shinsengumi, Cesarska Armia Japońska
- Postacie: Tokugawa, Oda Nobunaga
- Meiji (1868-1912):
- Wydarzenia: Traktat z Kanagawy, obrona Port Artur, bitwa pod Ulsan, bitwa pod Mukdenem
- Pojęcia: Kempeitai, Tokei-tai, Tokubetsu Koto Keisatsu
- Postacie: Fukuzawa Yukichi, Maresuke Nogi, Togo Heihachiro
- Taishō (1912-1926)
- Shōwa (1926-1989):
- Wydarzenia: Incydent Mukdeński, wojna na Pacyfiku, atak japoński na Pearl Harbor, bitwa w cieśninie Badung, wypad floty japońskiej na Ocean Indyjski, naloty na Tokio, bitwa o Midway, walki o Guadalcanal, bitwa o Okinawę, zrzucenie bomb atomowych na Hiroszimę i Nagasaki, kapitulacja Japonii
- Pojęcia: Tohokai, Wielka Wschodnioazjatycka Strefa Wspólnego Dobrobytu, Tora! Tora! Tora!, kamikaze
- Postacie: Hatazo Adachi, Sadao Araki, Yasumasa Fukushima, Kingoro Hashimoto, Shiro Ishii, Mineichi Koga, Kido Koici, Tadamichi Kuribayashi, Yosuke Matsuoka, Gunichi Mikawa, Chūichi Nagumo, Kijiro Nambu, Hiroyoshi Nishizawa, Keiji Shibasaki, Hideki Tojo, Soemu Toyoda, Mitsuru Ushijima, Isoroku Yamamoto, Tomoyuki Yamashita
- Heisei (1989 do dziś)