Doris Lessing
Z Wikipedii
| Doris Lessing | |
 Doris Lessing podczas festiwalu literackiego w Kolonii, 12 marca 2006 r. |
|
| Prawdziwe nazwisko | Doris May Lessing |
| Data i miejsce urodzenia | 22 października 1919 Kermanaszah (ówczesna Persja) |
| Narodowość | Brytyjka |
| Dziedzina sztuki | literatura |
| Ważne dzieła | Pamiętnik przetrwania, Piąte dziecko, Podróż Bena |
Doris Lessing, z domu Doris May Tayler (ur. 22 października 1919 w Kermanszah w Persji) – pisarka brytyjska, laureatka Nagrody Nobla w dziedzinie literatury.
Wczesne dzieciństwo spędziła w Kermanszah w Persji. W latach dwudziestych XX w. rodzina przeniosła się do Rodezji, gdzie jej ojciec, Alfred Cook Tayler, kupił farmę. W roku 1948 przeprowadziła się do Anglii. Była znana z krytycznych opinii o polityce wewnętrznej RPA okresu apartheidu.
Uznanie zdobyła dzięki książkom psychologicznym i obyczajowym z życia kobiet. Ze względu na wymowę części swojej twórczości Doris Lessig stała się żywym symbolem marksizmu, feminizmu, antykolonializmu i sprzeciwu wobec apartheidu. Jest autorką ponad czterdziestu dzieł. Kilka jej książek należy do gatunku science-fiction.
W wywiadzie udzielonym dla hiszpańskiej gazety El País pisarka określiła prezydenta USA George'a W. Busha jako "światową katastrofę", a brytyjskiego byłego premiera Tony'ego Blaira jako "katastrofę dla własnego kraju"[1]. Ponadto Doris Lessing powiedziała, że: "Niektórzy Amerykanie będą myśleć, że oszalałam. Dużo ludzi zginęło, prestiżowe budynki zostały zburzone, ale zamachy z 11 września nie były tak straszne w porównaniu z krwawym terrorem Irlandzkiej Armii Republikańskiej (IRA)"[1].
11 października 2007 przyznano jej literacką Nagrodę Nobla, uzasadniając wybór stwierdzeniem: ...jej epicka proza jest wyrazem kobiecych doświadczeń. Przedstawia je z pewnym dystansem, sceptycyzmem, ale też z ogniem i wizjonerską siłą.
Licząca 88 lat pisarka jest najstarszą (2008) osobą nagrodzoną literacką Nagrodą Nobla. Przed nią najstarszym laureatem był Theodor Mommsen mający w momencie przyznawania nagrody 85 lat.
W Polsce jej książki tłumaczyli: Bogdan Baran, Agnieszka Glinczanka, Anna Gren, Zofia Kierszys, Wacław Niepokólczycki, Magdalena Słysz i Barbara Rewkiewicz-Sadowska.
Spis treści |
[edytuj] Nagrody
- Somerset Maugham Award (1954; za książkę Mrowisko: Opowiadania)
- Prix Médicis étranger (1976)
- Österreichischem Staatpreis für Europäische literatur (1981)
- Shakespeare-Preis der Alfred Toepfer Stiftung F.V.S., Hamburg (1982)
- W. H. Smith Literary Award (1986)
- Palermo Prize (1987)
- Premio Internazionale Mondello (1987)
- Premio Grinzane Cavour (1989)
- James Tait Black Memorial Prize za biografię (1995)
- Los Angeles Times Book Prize (1995)
- Premi Internacional Catalunya (1999)
- Order Kawalerów Honorowych (1999)
- Companion of Literature of the Royal Society of Literature (2000)
- David Cohen British Literary Prize (2001)
- Premio Príncipe de Asturias (2001)
- S.T. Dupont Golden PEN Award (2002)
- Nagroda Nobla w dziedzinie literatury (2007)
[edytuj] Twórczość
- Trawa śpiewa (The Grass Is Singing (1950, wydanie polskie Świat Książki 2008)
- This Was the Old Chief's Country (1951, zbiór prozy)
- The Children of Violence (1952–1969):
- Going Home (pamiętniki) (1957)
- The Habit of Loving (zbiór prozy; 1957)
- Wine (opowiadanie; 1957)
- In Pursuit of the English (tekst niebeletrystyczny; 1960)
- The Golden Notebook (1962)
- Mężczyzna i dwie kobiety (A Man and Two Women (zbiór prozy; 1963, wydanie polskie: PIW 2008)
- Opowieści afrykańskie (African Stories (zbiór prozy; 1964, wydanie polskie Albatros 2008)
- Cat Tales (Kocie opowieści):
- Briefing for a Descent into Hell (1971)
- The Temptation of Jack Orkney and other Stories (zbiór opowiadań; 1972)
- Lato przed zmierzchem (The Summer Before the Dark, 1973; wydanie polskie: Czytelnik 1976)
- A Small Personal Voice (eseje; 1974)
- Pamiętnik przetrwania (Memoirs of a Survivor, 1975, wydanie polskie: Wydawnictwo Literackie 1990, ISBN 83-08-02176-X; Wydawnictwo Literackie 2007, ISBN 978-83-08-04157-4)
- Stories (zbiór opowiadań; 1978)
- The Canopus in Argos: Archives – seria powieści fantastycznych (1979–1983):
- Dobra terrorystka (The Good Terrorist (1985, wydanie polskie: Albatros 2008)
- Prisons We Choose to Live Inside (eseje, 1987)
- The Wind Blows Away Our Words (1987)
- Piąte dziecko (The Fifth Child, 1988, wydania polskie: Wyd. Marba Crown 1992, ISBN 83-85467-03-3; Państwowy Instytut Wydawniczy 2005, ISBN 83-06-02957-7)
- African Laughter: Four Visits to Zimbabwe (pamiętnik; 1992)
- Conversations (wywiady, red. Earl G. Ingersoll; 1994)
- Autobiografia Doris Lessing:
- Spies I Have Known (zbiór opowiadań; 1995)
- Love, Again (1996)
- The Pit (zbiór opowiadań; 1996)
- Mara and Dann (1999)
- Podróż Bena (2000, wydanie polskie: Państwowy Instytut Wydawniczy 2005, ISBN 83-06-02982-8)
- The Sweetest Dream (2001)
- The Grandmothers: Four Short Novels (zbiór opowiadań; 2003)
- The Story of General Dann and Mara's Daughter, Griot and the Snow Dog (sequel Mara and Dann; 2005)
- Szczelina (The Cleft (2007, wydanie polskie Świat Książki 2008)
Przypisy
[edytuj] Linki zewnętrzne
|
|||||